Corona en autisme: mijn verhaal

Medio maart 2020 gingen de beperkende maatregelen vanwege het coronavirus in. Meer dan 15 maanden later leven we in een periode waarin vrijwel alles weer kan. Deze rare periode die nu bijna achter ons lijkt te liggen heeft veel impact gehad op iedereen. Wat was de impact op mij als persoon met autisme?

Foto door Edward Jenner via Pexels

Jij hebt dus autisme?

De meeste mensen die mij kennen weten het wel, maar voor degenen die het nog niet weten: ik heb autisme. Als kind had ik daardoor een boel gedragsproblemen, maar tegenwoordig heb ik met een heleboel zaken leren omgaan. Zo kan ik bijvoorbeeld prima contact leggen met anderen (nou ja, dat vind ik zelf ;). Waar ik nu nog het meeste last van heb is overprikkeling en stress.

Het begin

Toen het coronavirus zich steeds meer verspreidde door Europa dacht ik al: hier gaan wij ook mee te maken krijgen. De berichten uit het buitenland werden steeds alarmerender en toen men in Italië overwoog om het land deels in lockdown te plaatsen sloeg bij mij de paniek toe. Nee, niet ook in Nederland! Wat als het gebeurt? Hoe dan verder?

Uiteindelijk brak het virus ook hier in Nederland uit. Ik dacht: als de GGD er gelijk bovenop zit, is de uitbraak misschien nog onder controle te houden. Dat lukte niet. Ook Nederland ontkwam niet aan maatregelen. ‘Gelukkig’ werd het voor ons een ‘intelligente lockdown’. Thuisblijven was niet verplicht, wel een advies.

In het begin was ik erg zoekende naar hoe ik met de maatregelen om moest gaan. Mijn vrijwilligerswerk viel weg, dus ook mijn structuur voor een groot deel. Mijn dagen vullen werd knap lastig. Ik woon alleen, en ik was het gewend om in de weekenden vaak bij mijn ouders te verblijven. Hoe moest dat met de anderhalve meter?

Ik werd compleet overgeleverd aan mijn eigen gedachten, en dus ging ik veel piekeren. Iets wat ik al meer dan genoeg deed. Ik heb veel paniekaanvallen gehad, waar ik maar moeilijk uitkwam.

Ik besloot vaak bij mijn ouders langs te gaan. Zo nu en dan maakten we een wandeling, uiteraard niet met meer personen dan toegestaan op dat moment. Om naar hen toe te gaan ging ik met de bus. Ik had immers weinig andere opties voor vervoer en ik wilde niet vereenzamen. De reizen waren voor mij noodzakelijk.

Ik vormde een soort bubbel met mijn ouders. Andere contacten vermeed ik zoveel mogelijk.

Eindelijk versoepelingen

In de zomer van 2020 werden de maatregelen afgebouwd. Ik ben zelf voorzichtig weer wat meer gaan doen en ik heb nog een aantal keer met vrienden afgesproken. Dat had ik ook wel nodig na maandenlang veel binnenzitten met weinig variërende contacten. Op een terrasje zitten was wel erg fijn!

Dat mensen met autisme geen behoefte hebben aan contact is niet per se waar. In mijn geval gaat het om de balans. Ik heb het juist nodig om af en toe fijn te kunnen afspreken met iemand en om toch meerdere mensen te zien gedurende een week. Er zijn echter ook momenten waarop ik denk: ik heb even geen zin in contact, en dan vind ik het fijn om alleen thuis te zijn.

En toen was het feest voorbij

Vanaf september 2020 ging het weer de verkeerde kant op met corona. Het aantal nieuwe besmettingen per dag liep steeds meer op, en de onrust nam bij mij toe. Ik dacht: waarom grijpt de overheid niet in?

In die periode begon ik met een studie, die ik voornamelijk digitaal vanuit huis, dus eenzaam en alleen moest volgen. Ik stopte al snel, omdat de studie niet voldoende aansloot bij mijn interesses. Ik realiseerde me dat ik moest gaan voor mijn dromen en ik ging VWO-vakken volgen om een jaar later naar de universiteit te kunnen gaan om een talenstudie te gaan doen. Dat zorgde ervoor dat ik weer een doel voor ogen had. Dat maakt het leven alweer een stuk draaglijker.

Half oktober ging de gedeeltelijke lockdown in. Horeca-uitjes zaten er niet meer in, maar ik vond dat al niet meer verantwoord door de hoge besmettingscijfers, dus ik deed dat al langer niet meer.

Later dat najaar wilde ik mijn vrijwillligerswerk toch weer proberen op te pakken, maar dat kon helaas niet vanwege de geldende maatregelen. Dat vond ik erg jammer, want het vrijwilligerswerk zorgde ervoor dat ik mij na jaren eens een keer nuttig voelde voor de maatschappij. Corona pakte dat bruut van me af, terwijl het mijn zelfverzekerdheid juist zo’n boost had gegeven. Ik vermaakte me gelukkig met mijn VWO-vakken, dat gaf mij ook de energie die ik nodig had.

Harde lockdown

Half december werden de maatregelen een stuk strenger, en vanwege de dreiging van de alfavariant leek het erop dat we voorlopig in de ‘harde lockdown’ zouden blijven. Ik wist dat het een saaie tijd zou gaan worden, maar we hadden eerder dat jaar al een lockdown gehad. Ik wist daardoor beter hoe ik met de situatie om moest gaan en dat voorkwam veel onrust en paniek. Ik zette de schouders eronder en ik dacht: het komt ooit goed. Zeker toen het bericht kwam dat het eerste vaccin werd goedgekeurd.

Ondertussen zat ik alweer in de bubbel met mijn ouders, ik zag slechts sporadisch andere mensen.

De stress kwam terug

Ik kreeg echter weer ontzettend veel last van stress toen de behandeling met de gentherapie voor mijn ogen beschikbaar kwam. Moest ik dit nu wel doen met al die hoge besmettingscijfers? Ik heb een heel groot verantwoordelijkheidsgevoel. Al die extra bewegingen en contactmomenten zouden de kans op besmetting alleen maar groter maken en ik zou me zo schuldig voelen als ik iemand – of erger nog: meerdere mensen – zou aansteken. Ik wilde echter ook niet te lang wachten met de behandeling, omdat ik niet met mijn examens en mijn toekomstige studie in de knel wou komen. En nog belangrijker: door langer te wachten konden mijn ogen verder achteruitgaan. Deze moeilijke kwestie veroorzaakte een hoop gepieker.

Blij zijn dat ik in aanmerking kwam voor de behandeling was gewoon moeilijk door alle stress.

Ik besloot de behandeling toch voor mijn examens te gaan doen, in april. Ik ben wekenlang erg zenuwachtig geweest. Als het maar niet misgaat, als het maar niet gebeurt! Ik was zo bang dat ik iemand zou gaan besmetten of dat mijn behandeling uitgesteld zou worden door corona en dat daardoor mijn toekomstplannen in de war geschopt zouden worden. De paniekaanvallen kreeg ik maar moeilijk onder controle. Ik zocht ook nog minder mensen op om besmetting vlak voor mijn behandeling te voorkomen, en dat maakte dat ik me nog eenzamer ging voelen dan ik al deed.

En toen was er licht

Tijdens het behandeltraject zijn er geen coronagerelateerde problemen voorgevallen, en dat terwijl de besmettingscijfers in Nederland toen hoog waren (april 2021). Ook gedurende de periode met de nacontroles hebben er tot nu toe geen alarmbellen geklonken. Gelukkig maar!

Vanaf mei daalden alle coronacijfers snel en werden de maatregelen steeds verder afgebouwd. Ik gedraag me vanwege mijn examens nog een beetje voorzichtig, ik wil natuurlijk niet in quarantaine moeten als ik een examen moet doen.

Tol

Ik ben blij dat het de goede kant opgaat wat betreft de coronacijfers. Al die maanden maatregelen en de bijkomende verveling, eenzaamheid, stress en paniek hebben wel echt hun tol geëist. Een gevolg daarvan is dat ik heel snel in paniek raak of gestresst ben. Daarnaast ben ik door het gebrek aan sociale contacten en het wegvallen van mijn vrijwilligerswerk ook een stukje van mijn opgebouwde zelfvertrouwen kwijt. Ik merk ook iets meer ‘sociale angst’: ik zie er tegenop om me weer in grote groepen te bevinden. Tot slot: ik word heel snel moe van alle indrukken. Ik ben het namelijk niet meer gewend om vaak ergens naar toe te gaan.

Ik zou in september dit jaar met een nieuwe studie gaan beginnen, maar die stap komt voor mij nu te vroeg. Ik ga de komende tijd gebruiken om langzaam weer wat dingen op te pakken, zoals vrijwilligerswerk. Dat vraagt minder van me. Volgend jaar hoop ik wel klaar te zijn voor de studie.

De positieve gevolgen

De positieve gevolgen van corona hebben niet per se met mijn autisme te maken, maar ik wil ze toch even benoemen. Ik ben alles meer gaan waarderen. Echt werkelijk waar NIETS is vanzelfsprekend, zelfs iemand een knuffel geven is dat niet. Ik heb me gerealiseerd dat ik nog meer wil genieten van alles wat het leven te bieden heeft en daarom wil ik ook veel leuke dingen gaan doen als ik de twee coronavaccinaties heb gehad.

Zoals je hebt kunnen lezen heeft de coronatijd er bij mij nogal ingehakt. Ik ben er echter van overtuigd dat ik hier sterker uit ga komen. Ik ga voor sommige dingen wat hulp en begeleiding zoeken en daarnaast wil ik mijn leven zoveel mogelijk weer oppakken en vooral: genieten.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *